Cho mượn đất làm đường đi tạm thời là giải pháp thường được sử dụng khi một cá nhân hoặc hộ gia đình cần có lối đi qua phần đất của người khác. Việc thỏa thuận bằng văn bản giúp các bên xác định rõ quyền và nghĩa vụ trong thời gian sử dụng.
Trong thực tế, nhu cầu này có thể phát sinh khi xây dựng nhà ở, sửa chữa công trình hoặc chờ hoàn thiện đường giao thông. Các bên nên lập hợp đồng cụ thể để hạn chế tranh chấp về sau.
Công chứng hợp đồng là một lựa chọn giúp tăng tính an toàn pháp lý cho thỏa thuận. Văn bản công chứng cũng tạo thuận lợi khi cần chứng minh nội dung đã được các bên thống nhất.
Tuy nhiên, trước khi ký kết, người sử dụng đất cần kiểm tra tình trạng pháp lý của thửa đất. Các bên cũng nên thống nhất rõ thời hạn mượn, phạm vi sử dụng và trách nhiệm khi hoàn trả đất.
>>> Xem thêm: Công chứng hợp đồng ủy quyền quản lý và định đoạt đất: Những kẽ hở nguy hiểm.
1. Khi nào cần lập hợp đồng cho mượn đất làm đường đi tạm thời?
1.1. Trường hợp cần sử dụng đất của người khác để làm lối đi
Trong một số trường hợp, việc đi lại của một hộ gia đình có thể gặp khó khăn. Nguyên nhân có thể do thửa đất chưa có lối đi phù hợp.
Lúc này, chủ đất liền kề có thể đồng ý cho sử dụng một phần diện tích làm đường đi tạm. Hai bên nên lập hợp đồng để ghi nhận thỏa thuận.
Hợp đồng cần xác định rõ phần đất được sử dụng. Đây là căn cứ để tránh việc sử dụng vượt quá phạm vi đã thống nhất.
1.2. Trường hợp sử dụng đất trong thời gian xây dựng
Nhu cầu làm đường tạm cũng thường xuất hiện khi xây dựng công trình.
Xe vận chuyển vật liệu có thể cần đi qua phần đất liền kề. Chủ công trình có thể thỏa thuận với chủ đất về việc sử dụng lối đi trong thời gian nhất định.
Khi công trình hoàn thành, bên mượn cần trả lại đất theo thỏa thuận. Nếu có thay đổi hiện trạng, trách nhiệm khôi phục cũng nên được ghi rõ trong hợp đồng.
1.3. Vì sao nên lập hợp đồng bằng văn bản?
Thỏa thuận bằng văn bản giúp các bên xác định rõ nội dung giao dịch. Hợp đồng cũng hạn chế những cách hiểu khác nhau trong quá trình sử dụng đất.
Một số nội dung quan trọng nên được ghi nhận gồm:
- Vị trí phần đất cho mượn.
- Diện tích và phạm vi sử dụng.
- Mục đích làm đường đi tạm.
- Thời hạn sử dụng.
- Trách nhiệm bảo quản và hoàn trả đất.
- Chi phí phát sinh trong quá trình sử dụng.
Văn bản càng cụ thể thì khả năng phát sinh tranh chấp càng thấp.
2. Nội dung cần có trong hợp đồng cho mượn đất làm đường đi tạm thời
2.1. Thông tin của các bên trong hợp đồng
Hợp đồng cần ghi đầy đủ thông tin của bên cho mượn và bên mượn đất.
Đối với cá nhân, thông tin thường gồm họ tên, ngày sinh và số định danh cá nhân. Địa chỉ liên hệ cũng cần được ghi chính xác.
Nếu quyền sử dụng đất thuộc nhiều người, cần xác định đầy đủ những người có quyền liên quan. Việc này giúp hạn chế tranh chấp về chủ thể ký hợp đồng.
2.2. Thông tin về thửa đất cho mượn
Hợp đồng cần mô tả rõ phần đất được sử dụng làm đường tạm.
Các thông tin nên thể hiện gồm:
- Thửa đất số bao nhiêu.
- Tờ bản đồ số nào.
- Diện tích đất cho mượn.
- Địa chỉ thửa đất.
- Mục đích sử dụng đất.
- Thông tin Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
Ngoài ra, các bên nên xác định vị trí cụ thể của lối đi. Có thể sử dụng sơ đồ hoặc bản vẽ để mô tả phần đất cho mượn.
2.3. Thời hạn và mục đích sử dụng đất
Thời hạn mượn đất cần được quy định cụ thể trong hợp đồng.
Ví dụ, các bên có thể thỏa thuận sử dụng trong một khoảng thời gian nhất định. Thời hạn cũng có thể gắn với một sự kiện cụ thể đã được hai bên thống nhất.
Mục đích sử dụng cần ghi rõ là làm đường đi tạm thời. Bên mượn không nên tự ý sử dụng phần đất này cho mục đích khác.
Việc quy định rõ thời hạn giúp tránh tranh chấp khi bên cho mượn muốn nhận lại đất.
2.4. Quyền và nghĩa vụ của các bên
Hợp đồng cần xác định cụ thể quyền và nghĩa vụ của mỗi bên.
Bên cho mượn có quyền yêu cầu sử dụng đất đúng mục đích. Bên này cũng có quyền nhận lại đất khi hết thời hạn.
Bên mượn có trách nhiệm sử dụng đúng phạm vi. Đồng thời, bên mượn phải bảo đảm không gây thiệt hại cho quyền sử dụng đất.
Nếu làm hư hỏng hoặc thay đổi hiện trạng đất, trách nhiệm khắc phục cũng cần được quy định rõ.

>>> Xem thêm: Nhiều người chỉ quan tâm đến mẫu giấy, nhưng bỏ qua bước công chứng ủy quyền
3. Thủ tục công chứng hợp đồng cho mượn đất làm đường đi tạm thời
3.1. Bước 1: Chuẩn bị hồ sơ công chứng
Các bên cần chuẩn bị giấy tờ trước khi đến tổ chức hành nghề công chứng.
Hồ sơ có thể gồm:
- Căn cước của các bên.
- Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
- Dự thảo hợp đồng nếu các bên đã chuẩn bị.
- Giấy tờ chứng minh quan hệ đại diện nếu có.
- Các giấy tờ khác theo yêu cầu của công chứng viên.
Người dân nên kiểm tra tình trạng của giấy tờ trước khi nộp. Thông tin giữa các giấy tờ cũng cần có sự thống nhất.
3.2. Bước 2: Công chứng viên kiểm tra hồ sơ
Sau khi tiếp nhận, công chứng viên sẽ kiểm tra hồ sơ.
Nội dung kiểm tra có thể liên quan đến chủ thể và quyền sử dụng đất. Công chứng viên cũng xem xét nội dung thỏa thuận của các bên.
Nếu hồ sơ đầy đủ và nội dung phù hợp, các bên có thể tiếp tục thủ tục công chứng.
Trường hợp cần làm rõ thông tin, công chứng viên có thể yêu cầu các bên bổ sung giấy tờ.
3.3. Bước 3: Ký hợp đồng tại tổ chức hành nghề công chứng
Sau khi hồ sơ được kiểm tra, các bên đọc lại nội dung hợp đồng.
Các bên cần kiểm tra kỹ thông tin về thửa đất và thời hạn mượn. Phạm vi sử dụng cũng cần được xác định rõ trước khi ký.
Khi các bên đồng ý với nội dung, hợp đồng được ký theo quy định. Công chứng viên thực hiện việc công chứng văn bản theo trình tự pháp luật.
3.4. Bước 4: Nhận hợp đồng công chứng
Sau khi hoàn tất thủ tục, các bên nhận bản hợp đồng theo quy định.
Mỗi bên nên lưu giữ hợp đồng cẩn thận. Đây là tài liệu quan trọng để đối chiếu khi phát sinh vấn đề.
Nếu hợp đồng có thỏa thuận về việc khôi phục hiện trạng, các bên cũng nên lưu lại hình ảnh hoặc tài liệu liên quan. Việc này giúp xác định hiện trạng trước và sau thời gian sử dụng.
4. Những lưu ý khi công chứng hợp đồng cho mượn đất làm đường đi tạm thời
4.1. Kiểm tra quyền sử dụng đất trước khi ký
Bên cho mượn cần xác định mình có quyền sử dụng hợp pháp đối với phần đất đó.
Thông tin trên Giấy chứng nhận cũng cần được kiểm tra kỹ. Đặc biệt, cần chú ý đến diện tích và ranh giới thửa đất.
Nếu đất đang có tranh chấp, các bên nên làm rõ tình trạng pháp lý trước khi ký hợp đồng.
4.2. Xác định rõ phạm vi đường đi
Đây là một trong những nội dung quan trọng nhất của hợp đồng.
Các bên nên xác định chiều dài và chiều rộng của lối đi. Vị trí đường cũng cần được thể hiện rõ trên thực tế.
Nếu có thể, các bên nên kèm sơ đồ phần đất cho mượn. Cách này giúp hạn chế tranh chấp về ranh giới.
4.3. Quy định rõ thời điểm chấm dứt việc mượn đất
Hợp đồng cần quy định thời điểm bên mượn phải trả lại đất.
Các bên có thể xác định thời hạn bằng ngày, tháng, năm. Một phương án khác là gắn thời hạn với một sự kiện cụ thể.
Khi hết thời hạn, bên mượn cần bàn giao lại phần đất theo đúng thỏa thuận. Nếu có yêu cầu khôi phục hiện trạng, nội dung này cũng cần được thực hiện đầy đủ.
4.4. Không tự ý mở rộng hoặc thay đổi hiện trạng đất
Bên mượn chỉ nên sử dụng đúng phạm vi đã thỏa thuận.
Việc tự ý mở rộng đường có thể ảnh hưởng đến quyền sử dụng đất của bên cho mượn. Tương tự, việc xây dựng công trình trên phần đất mượn cũng cần được sự đồng ý của chủ đất.
Các chi phí san lấp, sửa chữa hoặc khôi phục mặt bằng nên được quy định trước. Điều này giúp các bên tránh tranh cãi khi kết thúc việc mượn đất.
4.5. Nên công chứng khi các bên muốn tăng tính an toàn pháp lý
Pháp luật có thể không bắt buộc mọi thỏa thuận cho mượn đất phải công chứng. Tuy nhiên, các bên vẫn có thể lựa chọn công chứng nếu phù hợp.
Hợp đồng được công chứng giúp xác nhận nội dung và ý chí của các bên. Đây cũng là căn cứ hữu ích khi cần giải quyết tranh chấp.
Đối với thỏa thuận có thời hạn dài hoặc liên quan đến phần đất có giá trị lớn, các bên càng nên chú trọng hình thức văn bản.

>>> Xem thêm: Hồ sơ càng đầy đủ, quá trình công chứng mua bán nhà đất càng thuận lợi
Kết luận
Cho mượn đất làm đường đi tạm thời là giải pháp phù hợp trong nhiều trường hợp cần tạo lối đi trong một khoảng thời gian nhất định. Tuy nhiên, các bên nên lập hợp đồng rõ ràng trước khi sử dụng đất.
Hợp đồng cần xác định cụ thể phần đất, mục đích sử dụng và thời hạn mượn. Quyền và nghĩa vụ của mỗi bên cũng cần được quy định đầy đủ.
Nếu có nhu cầu công chứng hợp đồng cho mượn đất, công chứng giấy tờ về quyền sử dụng đất hoặc cần tư vấn các vấn đề liên quan đến giao dịch bất động sản, bạn có thể liên hệ Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ theo số hotline 0966.22.7979. Đội ngũ chuyên viên sẽ hỗ trợ kiểm tra hồ sơ và hướng dẫn thủ tục phù hợp.
>>> Xem thêm: Không phải địa chỉ nào cũng mang lại trải nghiệm giống nhau khi làm việc với văn phòng công chứng.
>>> Xem thêm: Khi cần hoàn tất hồ sơ nhanh, dịch vụ sang tên sổ đỏ tại Hà Nội là giải pháp được cân nhắc.
VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ
Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà
VPCC Nguyễn Huệ được thành lập từ ngày 03/10/2012 (có địa chỉ trụ sở tại số 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội) dưới sự điều hành của các Công chứng viên có trình độ và bề dày thành tích trong ngành pháp luật cũng như trong lĩnh vực công chứng:
- Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân Luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
- Công chứng viên Chu Cảnh Hưng: Đã từng làm 10 năm Viện phó viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Trưởng văn phòng công chứng Chu Cảnh Hưng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Kim Thanh: Là Luật sư, nguyên Trưởng Văn phòng công chứng tại Bắc Ninh với nhiều năm kinh nghiệm quản lý và điều hành nghiệp vụ. Chuyên gia dày dạn trong việc thẩm định hồ sơ pháp lý, giải quyết những hồ sơ khó và phức tạp một cách chuẩn xác nhất.
- Xem thêm…
- Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội
- Hotline: 0966.22.7979
- Email: ccnguyenhue165@gmail.com
