Quy định pháp luật về thỏa thuận tài sản trước hôn nhân

Trong đời sống hôn nhân hiện đại, việc chủ động xác lập chế độ tài sản ngày càng được quan tâm. Quy định pháp luật về thỏa thuận tài sản trước hôn nhân cho phép các cặp đôi minh bạch hóa quyền sở hữu, nghĩa vụ tài chính và hạn chế tranh chấp khi hôn nhân phát sinh biến cố. Vậy pháp luật Việt Nam hiện hành quy định cụ thể vấn đề này ra sao? Bài viết dưới đây sẽ phân tích toàn diện dưới góc độ pháp lý.

>>> Xem thêm: Trách nhiệm pháp lý của công chứng viên đang hành nghề tại văn phòng công chứng theo luật hiện hành

📚 Căn cứ pháp lý về thỏa thuận tài sản trước hôn nhân

📘 Luật Hôn nhân và gia đình 2014
- Điều 28: Chế độ tài sản của vợ chồng
- Điều 47: Thỏa thuận xác lập chế độ tài sản của vợ chồng
- Điều 48: Nội dung thỏa thuận
- Điều 49: Thỏa thuận vô hiệu
📕 Bộ luật Dân sự 2015
- Điều 117: Điều kiện có hiệu lực của giao dịch dân sự
- Điều 119: Hình thức giao dịch dân sự
📗 Luật Công chứng 2014
- Điều 2, Điều 41: Công chứng hợp đồng, giao dịch

📌 Quy định pháp luật về thỏa thuận tài sản trước hôn nhân là gì?

💍 Khái niệm theo pháp luật Việt Nam

Theo Điều 47 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, thỏa thuận tài sản trước hôn nhân là sự thỏa thuận giữa nam và nữ được lập trước khi đăng ký kết hôn, nhằm lựa chọn chế độ tài sản theo thỏa thuận thay cho chế độ tài sản theo luật định.

👉 Đây là quyền hợp pháp của các bên, thể hiện nguyên tắc tự do, tự nguyện cam kết và thỏa thuận được pháp luật bảo vệ.

🕰️ Thời điểm phát sinh hiệu lực theo quy định pháp luật về thỏa thuận tài sản trước hôn nhân

⏳ Khi nào thỏa thuận có hiệu lực?

Căn cứ khoản 1 Điều 47 Luật Hôn nhân và gia đình 2014:

“Thỏa thuận về chế độ tài sản của vợ chồng phải được lập trước khi kết hôn và có hiệu lực kể từ ngày đăng ký kết hôn.”

👉 Như vậy, theo quy định pháp luật về thỏa thuận trước hôn nhân, văn bản:

Không có hiệu lực tại thời điểm ký
Chỉ phát sinh hiệu lực khi hôn nhân được đăng ký hợp pháp

>>> Xem thêm: Người mua nhà cần lưu ý gì khi sử dụng dịch vụ sang tên sổ đỏ nhanh

✍️ Hình thức thỏa thuận theo quy định pháp luật Việt Nam

📄 Bắt buộc công chứng hoặc chứng thực

Theo khoản 2 Điều 47 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, thỏa thuận tài sản trước hôn nhân:

Phải được lập thành văn bản
Phải được công chứng hoặc chứng thực

Xem thêm: Người dân sẽ làm như thế nào khi đào được vàng? Tài sản này có thuộc về Nhà nước hay không?

Nếu không đáp ứng yêu cầu về hình thức, thỏa thuận có thể bị Tòa án tuyên vô hiệu.

📂 Nội dung được phép thỏa thuận theo pháp luật

🔎 Phạm vi nội dung thỏa thuận tài sản trước hôn nhân

Theo Điều 48 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, các bên có thể thỏa thuận:

Xác định tài sản riêng, tài sản chung
Quyền và nghĩa vụ đối với tài sản
Nguyên tắc phân chia tài sản khi chấm dứt hôn nhân

👉 Đây là nội dung cốt lõi giúp các bên chủ động kiểm soát rủi ro pháp lý.

🚫 Các trường hợp thỏa thuận tài sản trước hôn nhân bị vô hiệu

⚠️ Giới hạn của quy định pháp luật

Theo Điều 49 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, thỏa thuận có thể bị tuyên vô hiệu nếu:

Vi phạm điều cấm của luật
Trái đạo đức xã hội
Xâm phạm nghiêm trọng quyền, lợi ích hợp pháp của vợ, chồng hoặc người thứ ba

Ví dụ: Thỏa thuận tước bỏ hoàn toàn quyền tài sản của một bên khi ly hôn có thể bị coi là vi phạm nguyên tắc bình đẳng vợ chồng.

>>> Xem thêm: Nhiều tranh chấp phát sinh do bỏ qua bước công chứng mua bán nhà đất

🧩 Ví dụ minh họa thực tế

Ví dụ thực tế:
Anh A và chị B lập thỏa thuận tài sản trước hôn nhân, có công chứng, trong đó xác định:

Toàn bộ tài sản có trước hôn nhân của mỗi bên là tài sản riêng
Thu nhập phát sinh trong hôn nhân là tài sản chung

Sau 3 năm chung sống, hai bên ly hôn và phát sinh tranh chấp về căn nhà anh A mua trước khi kết hôn.
👉 Tòa án căn cứ quy định pháp luật về thỏa thuận tài sản trước hôn nhân để công nhận đây là tài sản riêng của anh A theo đúng nội dung thỏa thuận hợp pháp.

🎯 Ý nghĩa của quy định pháp luật về thỏa thuận tài sản trước hôn nhân

Việc pháp luật cho phép thỏa thuận tài sản trước hôn nhân giúp:

🔐 Bảo vệ quyền sở hữu tài sản hợp pháp
⚖️ Giảm thiểu tranh chấp khi ly hôn
📑 Tạo cơ sở pháp lý rõ ràng cho Tòa án giải quyết tranh chấp
🤝 Tăng tính minh bạch và bình đẳng trong hôn nhân

✅ Kết luận

Quy định pháp luật về thỏa thuận tài sản trước hôn nhân tại Việt Nam được xây dựng theo hướng tôn trọng quyền tự do thỏa thuận nhưng vẫn đặt ra những giới hạn nhằm bảo vệ nguyên tắc bình đẳng, đạo đức xã hội và quyền lợi của các bên. Việc hiểu và áp dụng đúng quy định này là yếu tố then chốt để thỏa thuận có hiệu lực và giá trị pháp lý lâu dài.

Xem thêm: Doanh nghiệp ký hợp đồng thuê nhà: những điều khoản nào cần được làm rõ?

Nếu bạn cần thông tin thêm hoặc hỗ trợ trong việc soạn thảo và công chứng hợp đồng, đừng ngần ngại liên hệ ngay với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ. Chúng tôi chuyên cung cấp dịch vụ công chứng với đội ngũ luật sư và công chứng viên giàu kinh nghiệm sẵn sàng hỗ trợ bạn mọi thủ tục pháp lý cần thiết. Hãy gọi cho chúng tôi qua số điện thoại 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để nhận được sự tư vấn tận tình và chuyên nghiệp!

Các bài viết liên quan:

>>> Khi nào nên lựa chọn công chứng ngoài trụ sở thay vì tại văn phòng?

>>> Thủ tục thực hiện công chứng mua bán xe theo quy định mới

>>> Các bước làm thủ tục xin cấp sổ đỏ đúng trình tự

>>> Dịch vụ công chứng tại nhà phù hợp với người cao tuổi

>>> Lưu ý pháp lý khi thực hiện công chứng hợp đồng mua bán xe

VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ

Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà

Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.

Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.